Genel
Horizon Europe Çağrılarını Okuma Sanatı: “Satır Aralarında” Kaybolan Projeler
Hasan Yörük
Yazar
Pek çok kurum için Horizon Europe süreci, bir çağrı başlığı görüp “Biz bu işi tam olarak yapıyoruz!” heyecanıyla başlar. Ancak bu heyecan, çağrı metni doğru analiz edilmediğinde aylar süren boşa emeğe ve hüsrana dönüşebilir.
Gelin, kapanmış çağrılardan alınan örneklerle, başvurunuzu daha başlamadan bitirebilecek “görünmez” detaylara birlikte bakalım.
1. Uygunluk Kriterleri: Ülke Kısıtlaması
Bazı çağrılar, sadece belirli ülke gruplarına (Örn: Sadece AB Üye Ülkeleri) veya belirli bölgelere özeldir. Türkiye bir “Asosiye Ülke” olsa da, bazı stratejik veya güvenlik odaklı çağrılarda kapsam dışı bırakılabilir.
Örnek Metin Kesiti: “Participation is limited to legal entities established in Member States only, in order to safeguard EU strategic assets, interests, autonomy or security.”
Kritik Analiz: Eğer çağrı metninde yukarıdaki gibi bir ibare görüyorsanız, projeniz ne kadar mükemmel olursa olsun Türkiye’deki bir kurumun bu çağrıda yer alması yasal olarak imkansızdır. Çoğu kurum “asosiye ülkeyiz, bir şekilde gireriz” diye düşünerek vakit kaybediyor. İlk bakmanız gereken yer: Eligibility (Uygunluk) bölümüdür.
2. Kapsam Dışı (“Out of Scope”) Çizgisini Görmek
Avrupa Komisyonu, bazen mükerrerliği önlemek için belirli teknolojilerin veya yaklaşımların o çağrıda istenmediğini açıkça belirtir.
Örnek Metin Kesiti: “Proposals focusing primarily on incremental improvements to existing battery chemistries are considered out of scope for this topic.”
Kritik Analiz: Burada Komisyon; mevcut bataryayı %5 iyileştirecek proje yerine devrimsel bir yenilik aradığını ifade ediyor. Kurumlar burayı okumayıp “Ama biz batarya uzmanıyız” diyerek başvurduğunda, projenin içeriğine bakılmadan “Kapsam Dışı” olarak değerlendirilmesi çok büyük bir olasılıktır.
3. Odak Noktası (“The Focus Should Be…”) Uyarısı
Metin bazen çok geniştir ama bir cümlede gerçek niyetini belli eder.
Örnek Metin Kesiti: “While the project involves AI development, the main focus should be on the ethical implications and citizen engagement rather than technical performance.”
Kritik Analiz: Bir teknoloji firmasıysanız ve bu çağrıya sadece “en hızlı AI algoritmasını biz yazarız” diyerek giriyorsanız, maalesef yanlış kapıdasınız. Çağrı sizden bir sosyal bilimci titizliğiyle etik ve toplum odaklı bir kurgu bekliyor. Teknik gücünüzü projenin merkezine değil, bu sosyal amaca hizmet eden bir “araç” konumuna yerleştirmelisiniz.
4. TRL Seviyesi ve “Zamanlama”
Çağrı metni projenin hangi aşamada teslim edilmesini beklediğini net bir TRL (Teknoloji Hazırlık Seviyesi) ile belirtir.
Örnek Metin Kesiti: “Activities are expected to achieve TRL 7-8 by the end of the project.”
Kritik Analiz: Eğer elinizde sadece bir laboratuvar fikri varsa (TRL 3), projenin sonunda TRL 8’e ulaşmanız imkansızdır. Bu çağrı, hâlihazırda prototipi olan ve pazara yakın olan kurumları arıyor demektir. Yanlış TRL hedefi, bütçenin ve iş paketlerinin tamamen hatalı kurgulanmasına yol açar.
5. Geçmiş Projelerle Süreklilik (“Synergies with Other Projects”)
Avrupa Komisyonu, tekerleği her seferinde yeniden icat etmenizi istemez.
Örnek Metin Kesiti: “Proposals should build on the results of previously funded projects under Horizon 2020 or LIFE programmes.”
Kritik Analiz: Eğer çağrı metni spesifik başka programlara veya geçmiş projelere atıf yapıyorsa, literatür taramanızda bu projeleri belirtmeniz ve “onların kaldığı yerden devam ediyoruz” mesajını vermeniz gerekir. Bu bağı kurmayan bir arayış, “güncel olmayan/kopuk” bir başvuru olarak değerlendirilir.
Sonuç: Okumak mı, Deşifre Etmek mi?
Horizon Europe çağrısını okumak, sadece kelimelere bakmak değil; Avrupa Birliği’nin o dönemki politik hedefini deşifre etmektir:
- Bu çağrı ile hangi “sosyal sorun” çözülmek isteniyor?
- Kullanılan “shall”, “must”, “should” kelimeleri arasındaki hiyerarşi ne?
- Hangi ülkeler veya kurum tipleri (KOBİ, Akademi vb.) zorunlu tutulmuş?
Stratejinizi Uzmanıyla Kurgulayın
Hibe Portalı olarak, çağrı metinlerindeki bu kritik “satır aralarını” sizin için deşifre ediyor, kurumunuzun yetkinliklerini en doğru ve en yüksek başarı şansı olan çağrılarla eşleştiriyoruz. Yanlış kapıda vakit kaybetmek yerine, doğru çağrıda güçlü bir yer edinmek için stratejik analiz ve danışmanlık hizmetlerimizden faydalanabilirsiniz.
